कला

सेरामिक्स कलामा आकर्षण

नेपाली कलामा पनि अनेकन विधा विकसित हुँदैछन् । त्यसमध्ये नयाँ प्रयोगका रूपमा सेरामिक्स कलालाई पनि लिन सकिन्छ । सेरामिक्स एसियाली संस्कृतिमा धेरै पहिले नै विकसित भएको कला हो । यद्यपि नेपालमा यो कलाको अहिलेसम्म कुनै एकेडेमिक पठन–पाठन भने प्रारम्भ भैसकेको छैन भने कलाकार कलाप्रेमी श्रेष्ठले आफ्नै घरमा सेरामिक्स कलाको प्रशिक्षण प्रदान गर्दै आएका छन् । यो कलाका लागि काम गर्दा माटोको काममा एकाधिकार कायम गर्दै आएकाहरूले आफ्नो काम अरूले खोस्न लागे भन्ने आरोप पनि नलगाएका होइनन् तर कलाप्रेमी भन्छन्–माटाका भाँडा बनाउने कला र यो कलामा धेरै नै फरक छ । नेपाली कला क्षेत्रका लागि सेरामिक्स आर्ट एउटा रिभोलुसन नै भएको उनको दाबी छ ।कलाकार सुशीला सिंह, साम्बिका वासुकला, रिस्ता खत्री तथा मीना कायस्थ सेरामिक्स आर्ट गरिरहेका कलाकार हुन् । मीना, साम्बिका र सुशीला सिंह मूर्तिकला तथा पेन्टिङका सर्जकहरू हुन् । मीना कायस्थ मूर्तिकला तथा जंक स्कपचरमा आफ्नो छुट्टै पहिचान बनाइसकेकी कलाकार हुन् । उनी विदेशमा समेत आफ्नो प्रदर्शनी लिएर गैरहने नेपाली कलाकारमध्ये एक हुन् । तैपनि उनी सेरामिक्सप्रति आकर्षित छिन् । पेन्टिङमा स्नातकोत्तर गरेकी सुशीला सिंहले कलाकार कलाप्रेमीले बनाएका भाँडाकुँडाको कलाबाट मोहित भएरै आफ्नो बाटो मोडेकी हुन् । हुन त उनलाई सानैदेखि भाँडाकुँडा सारै मन पर्थे । सुशीला भान्साका भाँडाहरू कसरी बन्छन् भनेर हेरिरहन्थिन् । त्यही कारण पनि पहिचान बनाइरहेको पेन्टिङभन्दा फरक धारको कलामा आकर्षित भएर लागेकी हुन् । यो कला महँगो, धेरै ठाउँ चाहिने र राम्रो बन्दाबन्दै पछि फुट्न अनि बिग्रन सक्ने भएकाले अरू कलाभन्दा अलि गार्‍हो भएको सुशीलाको अनुभव छ । सेरामिक्स आर्ट गर्न थ्रिडी अर्थात् डेन्जर, डर्टी, डिफिकल्टलाई सामना गर्छु भन्ने सोच भएकाहरूले मात्र यो कलामा निरन्तरता दिन सक्ने कलाकार कलाप्रेमी बताउँछन् । एक त ठाउँ धेरै चाहिने, माटो अनि केमिकलसँग खेल्नुपर्ने, ह्विल घुमाउनेदेखि पोल्ने, पेन्टिङ गर्ने सबै काम एउटै कलाकारले गर्नुपर्ने भएकाले मेहनत पनि अरूको तुलनामा बढी चाहिन्छ । यद्यपि दुई सन्तानकी आमा सुशीला सेरामिक्समै केही गर्ने सोचमा छिन् । कला क्षेत्रकै भएकाले आफूले नयाँ काम भए पनि बेस मात्र फेरेको सुशीला बताउँछिन् ।रिस्ताले १० कक्षा पढ्दादेखि नै सेरामिक्स आर्ट सिक्न थालेकी हुन् । कलाप्रेमीको घर नजिककी रिस्तालाई सानैदेखि फायरिङ गरेको स्टाइल, भाँडा पोल्दाको गन्ध आदि निकै मन पथ्र्यो । त्यसैले उनी त्यहाँ सेरामिक्स आर्ट सिक्न पुगिन् । त्यहाँ सिक्न आउनेहरूमध्ये उमेरले सबैभन्दा सानी भए पनि सेरामिक्स आर्टकी पाकी महिला कलाकार भने उनै हुन् । रिस्ता ह्विल चलाउनेदेखि फायरिङमा समेत पोख्त छिन्् । भविष्यमा सेरामिक्स आर्टमै नयाँ–नयाँ प्रयोग गरिरहने उनको सोच छ ।काष्ठ कलाको कोर्स गर्न हिँडेकी साम्बिकाले वासुकला तालिमपछि मूर्तिकलाका लागि ललितकला क्याम्पस ज्वाइन गरिन् । मूर्तिमा उनी कन्टेम्परीमा केन्द्रित छिन् ।सेरामिक्समा पहिलेदेखि नै काम गरिरहेकी साम्बिका कलाप्रेमीको वर्कसपपछि यसैलाई निरन्तरता दिन लागिपरेकी छिन् । मूर्ति बेस भएकाले उनलाई देवताको अर्डर पनि धेरै नै आइरहेको हुन्छ । उनको फोकस कमर्सियल, क्राफ्ट तर आर्ट पिसमा छ । मूर्तिको पृष्ठभूमि भएकाले सेरामिक्स आर्टतिरै लाग्ने उनको सोच छ । उनले सेरामिक्समा पनि ब्ल्याक वेयरलाई छानेकी छिन् । ब्रिक्स फायरिङपछि भुस, काठको धूलोमा पोल्ने, त्यो भाँडा कालो निस्कन्छ । हाम्रो इतिहासमै ब्ल्याक वेयर, तेराकोसा मात्र हो । त्यही भएर यसैमा आफ्नो भविष्य बनाउने कलाकार साम्बिकाको सोच छ ।ब्ल्याक वेयरलाई नेवारीमा हाकु थल : भनिन्थ्यो । त्यो पुरानो इतिहासलाई साम्बिकाले स्कपचरमा कन्भर्ट गरेर पुरानै टेक्निकमा आर्ट पिस तयार गर्ने सपना सजाएकी छिन् । उनी आफ्नो सेरामिक्स आर्टलाई ब्ल्याक वेयर टेक्निक भन्छिन् । ब्ल्याक वेयरको इतिहास लोप हुँदै गएको र यो शरीरका लागि निकै हाइजनिक भएकाले फरक शैलीमा काम गरौं भनेर उनी यसमा लागेकी हुन् ।सेरामिक्स आर्टका लागि१.        माटो परीक्षण२.        माटो प्रिपेसन३.        बनाउने तरिका४.        माटो सुकाउने५.        माटो पोल्ने६.        पेन्टिङ७.        डेकोरेसन८.        ग्लेज राखेर पोल्नेटिप्स : सेरामिक्सको काम गर्दा कलर, केमिकल मिलाउने, पिस्ने अनि मिक्स गर्ने काम गर्नुपर्छ । यदि कलर वा केमिकलको मात्रा तल–माथि भए चाहिने कलर आउँदैन ।   

सिर्जना दुवाल श्रेष्ठ, श्रावण ४, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

रेग्मीको नवौँ चित्रकल प्रदर्शनी

सन २०१३ मा “बुद्धका अनुहारहरु’ शिर्षकको सातौँ एकल चित्रकला प्रदर्शनीबाट ख्याती कमाएकी सन्ध्या रेग्मीले नेपाल र बिदेशमा गरी नौ पटक सम्म आफ्नो पेन्टिङहरु प्रदर्शनी गरिसकेकी छिन् ।

नारी संवाददाता , असार ३१, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

एरिनाको तेस्रो नेत्र

२५ वर्षको चित्रकारिताको निरन्तरतामा उनले महिलाका थुपै्र आयाममा चित्र कोरिसकेकी छिन् । यद्यपि थर्ड आईको सिरिजमा विशेष आत्मसन्तुष्टि मिलेको उनी बताउँछिन् । एरिनाले थर्ड आईको सिम्बोल देवीकुमारी, महादेव तथा बुद्धबाट लिएकी हुन् । महिलाहरूलाई तेस्रो नेत्र आवश्यक छ । चित्रमा महिला हिंसाविरुद्ध सशक्तीकरणको महत्वको सन्देशका साथै नारी र प्रकृति उस्तै हुन् भन्ने भाव पनि छ ।

सिर्जना दुवाल श्रेष्ठ, असार २७, २०७५

-- पुरै पढ्नुहोस् --

रंगमञ्चको एक्सन कटमा महिला

महिलाले गरेको कामलाई ‘एसेप्ट’ गर्न नसक्ने परिपाटी रंगमञ्चमा पनि हाबी रहेको रंगकर्मीहरु बताउँछन् । पुरुषले भन्दा राम्रो क्षमता प्रस्तुत गरेका महिलालाई ‘महिला भएकै कारण’ इन्करेज गर्ने तर, उनीहरुको क्षमतालाई ‘डोमिनेट’ गर्ने परम्पराका कारण पनि महिलाले रंगमञ्चको एक्सन कटमा उल्लेख्य उपस्थिती जनाउन नसकेको पुराना पुस्ताको भनाई छ ।

राधिका अधिकारी, माघ ८, २०७४

-- पुरै पढ्नुहोस् --

छैनन् कलाका नेपाली ग्राहक

कलामा गीत–संगीत तथा चलचित्रको जस्तै कलाको प्रचार–प्रसार हुन नसक्दा आर्टका बारेमा थोरैले मात्र चासो राख्ने सुदेशा बताउँछिन् । विभिन्न पर्यटकीय स्थलका ग्यालरीबाट केही थान चित्र विदेशी पर्यटकले किने पनि आर्टका विशुद्ध नेपाली ग्राहक भने लगभग नभएको दुखेसो छ ।

राधिका अधिकारी, मंसिर ६, २०७४

-- पुरै पढ्नुहोस् --

राष्ट्रिय ललितकला प्रदर्शनी

नेपाल ललितकला प्रज्ञा प्रतिष्ठानको आयोजनामा गत महिना सातौं राष्ट्रिय ललितकला प्रदर्शनी–२०७४ बबरमहलस्थित आर्ट काउन्सिलमा सम्पन्न भयो । यो वर्षको प्रदर्शनीमा प्रतियोगी तथा अप्रतियोगी गरी विभिन्न विधाका कुल ४ सय ५८ कलाकृति प्रदर्शन गरिए जुन ४ सय २८ जना कलाकारले निर्माण गरेका थिए ।

नारी संवाददाता , असार २०, २०७४

-- पुरै पढ्नुहोस् --

विश्वभरका कलाकारहरूको जमघट : काठमाडौं ट्रिएनल

विश्वभर आयोजना हुँदै आएको ट्रिएनल नेपालमा पहिलो पटक सिद्धार्थ आर्ट फाउन्डेसनले काठमाडौं ट्रिएनलका रूपमा सम्पन्न गर्‍यो । उक्त ट्रिएनलको उद्देश्य नेपाली कला–संस्कृतिलाई चिनाउनुका साथै काठमाडौंलाई दक्षिण एसियाको कल्चरल हबका रूपमा विकास गर्ने रहेको काठमाडौं ट्रिएनलका निर्देशक निश्चल वलीले बताए।

सिर्जना दुवाल श्रेष्ठ, वैशाख १३, २०७४

-- पुरै पढ्नुहोस् --

कस्तो सेपका लागि कस्तो पहिरन ?

कम्मरभन्दा तल्लो भाग मोटो छ यसमा विशेष ध्यान दिनुपर्छ । यसका लागि स्ट्रेट कट जिन्स पाइन्ट लगाउनुपर्छ सिगरेट पाइन्ट लगाउनु हुँदैन ।

नारी संवाददाता , चैत्र ८, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --

जादु पेडिङको

ब्रेस्ट ट्रान्सप्लान्टभन्दा धेरै गुणा कम जोखिम र कम खर्चमा हेभी ब्रेस्ट प्राप्त गर्ने सबैभन्दा सरल उपाय पेडेड तथा पुसअप ब्राको प्रयोग हो । यसबाट स्तनलाई ठूलो देखाउन सकिन्छ । यसलाई कुनै पनि पहिरनअनुरूप लगाउन सकिन्छ ।

नारी संवाददाता , पुस २८, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --

पियर बडी सेप

यो बडी सेपमा शरीरको तल्लो भाग, शरीरको माथिल्लो भागको तुलनामा ठूलो हुन्छ । हिप्स पोर्सन सोल्डर्सभन्दा चौडा हुन्छ । यो बडी सेपमा हिप्सबाट ध्यान हटाएर पातलो कम्मरलाई उभार्नुपर्ने हुन्छ । आफ्नो सोल्डर्सलाई भोल्युम प्रदान गर्नुपर्छ र शरीरको तल्लो भागमा भोल्युम कम गर्नुपर्ने हुन्छ । यो बडी सेपले फेमिनेन लुक प्रदान गर्छ र पातलो कम्मर आकर्षणको केन्द्र बन्छ ।

नारी संवाददाता , पुस २४, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --

कसरी लगाउने पहिरन

धेरैलाई आफूले लगाएको पहिरन उत्तम लाग्छ । मैले छानेको डिजाइन ठीक छ भन्ने भ्रम हुन सक्छ । यद्यपि सत्य के हो भने राम्रो फेसन डिजाइनरबाहेक धेरैलाई कुन पहिरन कुन बेला कस्तो मानिसका लागि उपयुक्त हुन्छ भन्ने जानकारी नहुन सक्छ ।

नारी संवाददाता , पुस ४, २०७३

-- पुरै पढ्नुहोस् --